Trabzon'da Teknoloji Çaresiz Kaldı, Asırlık "Hedik" Devreye Girdi!

Trabzon’un yüksek kesimlerinde kış çetin geçiyor. Şalpazarı ilçesinde kar kalınlığının yer yer insan boyuna ulaştığı noktalarda, modern araçların çıkamadığı yokuşları vatandaşlar atalarından öğrendikleri yöntemle aşıyor. Geyikli Mahallesi'nde sandıklardan çıkarılan "Hedik"ler, hem ulaşımı sağlıyor hem de komşuluk bağlarını güçlendiriyor.

Teknolojinin gelişmesiyle unutulmaya yüz tutan birçok gelenek, Karadeniz'in zorlu coğrafyasında zorunluluktan dolayı yaşamaya devam ediyor. Trabzon’un Şalpazarı ilçesine bağlı Geyikli Mahallesi’nde etkili olan yoğun kar yağışı, hayatı durma noktasına getirdi. Ancak yöre halkı, bu beyaz esarete asırlık bir çözümle, "Hedik" ile meydan okuyor.

Karın Üzerinde Batmadan Yürümenin Sırrı

Mahallede yolların kapanması ve yaya ulaşımının imkansız hale gelmesi üzerine vatandaşlar, dede yadigarı hediklerini kuşandı. Tenis raketini andıran ve ayakkabının altına bağlanan bu geleneksel araç, geniş yüzey alanı sayesinde vücut ağırlığını kara yayarak batmayı engelliyor.

Bölge halkı, modern kar ayakkabılarının atası sayılan hedikler sayesinde dik yamaçları zorlanmadan tırmanıyor, günlük işlerini aksatmadan sürdürebiliyor.

Dayanışmanın Sembolü Oldu

Eskiden avcılık veya pazar alışverişi için bir zorunluluk olan hedik, bugünlerde sosyal bir amaca hizmet ediyor. Kardan dolayı evinden çıkamayan yaşlıların veya hastaların imdadına, ayağına hediğini bağlayan komşuları yetişiyor.

Mahalle sakinleri, bu araç sayesinde sadece kendi kapılarının önünü açmakla kalmıyor, ekmek ve erzak taşıyarak zorlu kış şartlarında "Karadeniz dayanışmasının" en güzel örneğini sergiliyor.

Taflan ve Kestaneden Gelen Ustalık

Haberin en dikkat çeken yanı ise bu araçların tamamen el emeği ile üretilmesi. Geyikli'de sayıları parmakla gösterilecek kadar azalan ustalar, hedik yapımının inceliklerini şöyle anlatıyor:

• Doğru Ağaç Seçimi: Dayanıklılığı ve esnekliği nedeniyle özellikle Taflan (Karayemiş) ve Kestane ağaçları tercih ediliyor.

  
  

• Şekil Verme: Kesilen dallar ateşte ısıtılıp inceltiliyor ve mengene yardımıyla o karakteristik oval şekil veriliyor.

• Örme İşlemi: İskelet hazırlandıktan sonra delinen bölümlerden özel ipler veya deri parçaları geçirilerek örülüyor ve kullanıma hazır hale geliyor.

  
  

Kültürel Miras Yaşatılıyor

Her ne kadar kar küreme araçları ve modern yollar yaygınlaşsa da, Şalpazarı’nın sarp coğrafyasında hedik hala vazgeçilmez bir ihtiyaç. Bölge halkı, "Bu bizim sadece ayağımızı yerden kesen bir araç değil, atamızdan kalan bir mirastır" diyerek bu kültürü gelecek nesillere aktarmakta kararlı.